Du lịch Bắc Kạn: vùng đất nay thuộc Thái Nguyên, đi đâu, lịch trình, ăn gì

Du lịch Bắc Kạn là lên vùng núi đá vôi phía bắc Thái Nguyên, nơi thuyền máy lướt trên mặt hồ Ba Bể xanh thẫm giữa vách núi, chui qua động Puông rồi xuôi tới thác Đầu Đẳng. Mình thấy vùng này còn yên hơn nhiều nơi ở Tây Bắc: tối ngủ nhà sàn người Tày ở Pác Ngòi, sáng sớm lên Đồn Đèn chờ mây tràn, trên đường về dừng ở đèo Gió và hồ Bản Chang giữa rừng thông. Từ 1/7/2025 Bắc Kạn đã nhập vào tỉnh Thái Nguyên mới, nhưng tên cũ vẫn được dùng chỉ vùng này. Đi lại, đi đâu, ăn gì, mình kể bên dưới.

Mục lục

1. Đi lại
2. Khu Ba Bể
3. Khu Chợ Đồn
4. Khu Ngân Sơn, trên đường lên Cao Bằng
5. Khu Na Rì và trung tâm Bắc Kạn cũ
6. Góc check-in đẹp ở Bắc Kạn
7. Lịch trình gợi ý
8. Đi mùa nào
9. Ở đâu
10. Ăn gì, mua gì
11. Lưu ý

Tóm tắt nhanh cho chuyến du lịch Bắc Kạn:

1. Đi lại

1.1. Từ Hà Nội

• Ô tô: cao tốc Hà Nội – Thái Nguyên, nối tiếp cao tốc Thái Nguyên – Chợ Mới rồi quốc lộ 3 lên trung tâm Bắc Kạn cũ, khoảng 2 đến 3 tiếng. Vào hồ Ba Bể thêm khoảng 60 đến 70 km.
• Xe máy: không được đi cao tốc, theo quốc lộ 3 cũ qua Thái Nguyên, khoảng 3 tiếng tới trung tâm Bắc Kạn cũ.
• Xe khách: từ bến Mỹ Đình, Yên Nghĩa có nhiều xe tuyến Hà Nội – Bắc Kạn và Hà Nội – Cao Bằng, khoảng 200.000 đến 250.000 đồng một chiều. Có xe dịch vụ đi thẳng Ba Bể từ khoảng 280.000 đồng.
• Từ miền Trung, miền Nam: bay ra Hà Nội rồi đi tiếp như trên. Vùng này không có sân bay.

1.2. Đi trong vùng

Các điểm nằm rải rác, cách nhau vài chục km đường núi, xe buýt nội vùng ít. Mình thấy tiện nhất là tự lái ô tô, thuê xe máy hoặc thuê xe có tài xế. Quanh hồ Ba Bể, các điểm trên mặt hồ và sông Năng phải đi thuyền.

2. Khu Ba Bể

Đây là lý do chính để phần lớn khách lên vùng này. Hồ, rừng, hang, thác và bản Tày đều nằm gần nhau trong Vườn quốc gia Ba Bể.

Từ tháng 7/2026, xã Ba Bể cấm kayak, SUP, tắm, bơi trên hồ Ba Bể và sông Năng khi chưa đủ điều kiện an toàn. Thuyền chở khách hợp pháp vẫn chạy. Hang Thẳm Phầy hay được giới thiệu là “Sơn Đoòng của Ba Bể”, nhưng hang chưa mở rộng rãi cho khách, chỉ vào được theo tour có người dẫn và đồ bảo hộ.

3. Khu Chợ Đồn

• Khu di tích quốc gia đặc biệt ATK Chợ Đồn: an toàn khu thời kháng chiến chống Pháp, gồm khoảng 25 điểm di tích, trong đó 6 điểm xếp hạng quốc gia, phần lớn nằm dọc quốc lộ 3C. Đồi Nà Pậu là nơi Bác Hồ ở và làm việc từ cuối năm 1950 đến đầu năm 1951.
• Khu bảo tồn Nam Xuân Lạc: hơn 3.954 ha rừng tự nhiên, có tuyến đi bộ nhiều ngày nối với Ba Bể, chỉ hợp với người quen trekking, phải có người dẫn đường.

Đi từ Hà Nội lên Ba Bể theo hướng Chợ Đồn thì ghé ATK được ngay trên đường.

4. Khu Ngân Sơn, trên đường lên Cao Bằng

5. Khu Na Rì và trung tâm Bắc Kạn cũ

5.1. Na Rì

• Động Nàng Tiên: hang đá vôi ở xã Lương Hạ cũ, cách trung tâm Yến Lạc khoảng 5 km về phía đông, gắn với truyền thuyết bảy nàng tiên. Trong hang có nhiều nhũ đá, cột đá, măng đá.
• Khu bảo tồn thiên nhiên Kim Hỷ: hơn 14.000 ha, có voọc má trắng và cây thiết sam giả (thông đá), loài cây hiếm chỉ còn ở vùng núi phía Bắc Việt Nam và hai tỉnh Quảng Tây, Quảng Đông (Trung Quốc).
• Đồi cỏ Tân An: điểm cắm trại của giới trẻ.

5.2. Trung tâm Bắc Kạn cũ

Khu trung tâm (nay là các phường như Bắc Kạn, Đức Xuân) là nơi dừng chân để ăn, ngủ và chuyển sang các tuyến khác. Gần đó có động Áng Toòng, thác Nà Noọc, di tích Khuổi Cuồng nơi Bác Hồ từng ghé, các công trình thời Pháp như nhà Hội đồng, nhà Công sứ, và đền Thác Giềng.

6. Góc check-in đẹp ở Bắc Kạn

• Thuyền trên hồ Ba Bể: mặt hồ xanh thẫm giữa vách núi đá vôi, sáng sớm có sương mỏng.
• Đồn Đèn lúc bình minh: đứng trên núi nhìn mây tràn xuống thung lũng và hồ.
• Cửa động Puông: thuyền đi vào miệng hang lớn trên sông Năng.
• Hàng chữ đèo Gió: điểm dừng quen trên quốc lộ 3, phía sau là núi trùng điệp.
• Hồ Bản Chang: mặt hồ bán nguyệt giữa rừng thông, hợp chụp buổi sáng.
• Rừng trúc Yến Dương: lối đi giữa hai hàng trúc, nắng lọt qua tán.
• Thảo nguyên Sam Chiêm: đồi cỏ nối nhau, chiều muộn nắng vàng.

Mình thấy trên thuyền nên giữ chặt điện thoại, máy ảnh, đứng lên chụp dễ mất thăng bằng.

7. Lịch trình gợi ý

7.1. 2 ngày 1 đêm: Ba Bể

7.2. 3 ngày 2 đêm: thêm Chợ Đồn hoặc Ngân Sơn

8. Đi mùa nào

• Tháng 2 đến tháng 4: trời mát, khoảng 25 đến 30 độ, đẹp nhất để đi thuyền, đi bộ ở Ba Bể.
• Tháng 5 đến tháng 7: mát hơn đồng bằng khoảng 3 đến 5 độ, hợp đi tránh nóng, nhưng có mưa rào.
• Mùa thu: mùa hồng không hạt, trời trong, sáng sớm có mây ở đèo Gió, Đồn Đèn. Sau mưa lớn đường đèo dễ sạt, nước sông Năng lên nhanh.
• Mùa đông: lạnh, có lúc xuống 7 đến 8 độ, nơi cao còn rét hơn. Đường đèo hay có sương mù.
• Lễ hội: lễ hội Lồng Tồng và Hội xuân Ba Bể quanh mùng 10 tháng Giêng âm lịch.

9. Ở đâu

• Quanh hồ Ba Bể: homestay nhà sàn ở Pác Ngòi, Bó Lù, Cốc Tộc, phòng đôi khoảng 150.000 đồng đến 1,2 triệu đồng, nhà cộng đồng khoảng 70.000 đến 100.000 đồng một người. Khách sạn tiện nghi hơn ở khu cổng vườn quốc gia.
• Khu trung tâm Bắc Kạn cũ: nhà nghỉ, khách sạn khoảng 200.000 đến 400.000 đồng một đêm, tiện nếu đi tiếp Ngân Sơn, Cao Bằng hoặc Na Rì.

10. Ăn gì, mua gì

11. Lưu ý

• Đường đèo dốc, cua gắt, nhất là đèo Gió và đoạn vào Ba Bể. Lái chậm, không đi đêm, kiểm tra phanh nếu thuê xe máy.
• Ngoài khu trung tâm, ATM và chỗ nhận chuyển khoản không nhiều, mang sẵn tiền mặt.
• Trên thuyền ở hồ Ba Bể và sông Năng luôn mặc áo phao, không tắm, bơi khi chưa có thông báo cho phép.
• Ở khu di tích ATK và các đền, ăn mặc kín đáo, giữ trật tự.
• Mang áo khoác mỏng kể cả mùa hè, sáng sớm và tối vùng núi se lạnh.

Bắc Kạn hợp với ai muốn một chuyến vùng núi gần Hà Nội, có hồ, hang, thác và bản Tày còn giữ nếp nhà sàn. Mình dặn nhất là ngủ lại Ba Bể ít nhất một đêm và dậy sớm một buổi lên Đồn Đèn. Chúc bạn có chuyến lên núi thật bình yên, đi thuyền êm và ăn được mẻ hồng không hạt đúng mùa.