Hồng treo gió Đà Lạt là quả hồng gọt vỏ, treo cho nắng gió hong khô dần trong khoảng 15 đến 25 ngày. Vỏ ngoài se lại, màu cam đỏ ngả nâu, còn ruột bên trong vẫn mềm và ướt mật. Món này làm theo mùa hồng chín, mẻ mới thường có từ khoảng tháng 10 đến tháng 12. Giá thành phẩm phần lớn nằm trong khoảng 350.000 đến 450.000 đồng một ký, mua theo cân ở vườn có thể rẻ hơn tùy cỡ quả. Bài này gom lại những gì cần biết trước khi mua: hồng treo khác hồng sấy ở đâu, mùa nào ngon, giá bao nhiêu là hợp lý, nên mua ở cửa hàng hay đi tận vườn, nhận biết hồng khô Trung Quốc và cách giữ hồng không bị mốc.
| Thông tin nhanh | Chi tiết |
|---|---|
| Cách làm | Hồng gọt vỏ, giữ cuống, treo hong gió khoảng 15 đến 25 ngày, theo kỹ thuật Hoshigaki của Nhật |
| Loại hồng | Chủ yếu hồng trứng, cuối vụ có thêm hồng vuông đồng không hạt |
| Mùa hồng chín | Từ cuối tháng 8, rộ từ giữa tháng 9 đến tháng 11 |
| Giá tham khảo | Khoảng 350.000 đến 450.000 đồng/kg, hộp 500 g khoảng 190.000 đến 290.000 đồng |
| Bảo quản | Ngăn mát dùng dần vài tháng, để lâu thì cho vào ngăn đông |
| Nơi mua | Cửa hàng đặc sản quanh chợ Đà Lạt, các vườn hồng ở Khe Sanh, Đất Làng, Trại Mát |
Hồng treo gió Đà Lạt là gì, khác hồng sấy dẻo ở chỗ nào
Tên đầy đủ người làm nghề hay dùng là hồng treo gió Hoshigaki, theo cách phơi hồng truyền thống của Nhật Bản. Theo báo Tuổi Trẻ, năm 2012 nông dân Nhật cùng chuyên gia của tổ chức JICA đã hướng dẫn cách làm này cho hơn 100 nông dân Đà Lạt, đến năm 2014 mới bắt đầu làm ra hàng thật. Trước đó hồng tươi Đà Lạt có lúc chỉ bán được khoảng 2.000 đồng một ký, nhiều nhà tính bỏ vườn. Khi hồng treo gió bán được giá, quả hồng tươi cũng lên giá theo và nhiều vườn hồng già được giữ lại.
Hồng treo gió hay bị gọi lẫn với hồng sấy dẻo, nhưng hai thứ khác nhau khá rõ. Hồng sấy thường được cắt lát hoặc bổ đôi rồi sấy bằng máy, miếng hồng khô hơn, dai hơn. Hồng treo gió để nguyên quả, giữ cuống, phơi bằng gió là chính, nên phần thịt còn ẩm, xé ra thấy lớp mật sánh và mùi hồng rõ hơn. Cũng vì giữ nhiều nước hơn mà hồng treo phải bảo quản lạnh, còn hồng sấy để ngoài được lâu hơn.
Mùa hồng treo gió Đà Lạt vào tháng mấy
Hồng Đà Lạt bắt đầu chín từ khoảng cuối tháng 8, rộ nhất từ giữa tháng 9 đến hết tháng 11, có năm kéo sang đầu tháng 12. Lúc đầu mùa, quả còn vàng cam và lẫn trong lá xanh. Khoảng cuối tháng 10 lá rụng gần hết, cành trơ ra chỉ còn quả đỏ cam, đây là lúc vườn hồng đẹp nhất để chụp ảnh. Những khu có nhiều vườn hồng là Khe Sanh, Đất Làng, Trại Mát, Cầu Đất, D’Ran và vùng dưới chân đèo Prenn.
Hồng hái xuống phải treo thêm vài tuần mới thành phẩm, nên muốn mua mẻ hồng treo mới làm thì đi khoảng tháng 10 đến tháng 12 là hợp nhất. Ngoài mùa, các cửa hàng vẫn có hồng treo gió bán quanh năm, đó là hàng làm từ vụ trước rồi giữ lạnh. Mua lúc này vẫn ăn được, chỉ cần xem kỹ ngày sản xuất và hạn dùng trên bao bì.
Hồng treo gió được làm thế nào
Không phải quả hồng nào cũng hợp để treo. Theo một chủ cơ sở làm hồng chia sẻ với báo Thanh Niên, ở Đà Lạt chủ yếu dùng hồng trứng, gồm ba loại: hồng trứng đầu bằng không hạt, hồng trứng nhọn có hạt và hồng trứng lửa. Về cuối vụ có thêm hồng vuông đồng không hạt, loại này màu đẹp nên khách hay chọn. Đây đều là hồng chát, quả thuôn dài, ăn tươi thì phải ủ cho hết chát, còn đem treo thì vị chát mất dần trong lúc phơi và quả ngọt lên.
Gom lại từ các bài báo và người làm nghề, các bước chính như sau:
- Hái quả: chọn quả chín hườm, đã chuyển vàng cam nhưng còn cứng, hái bằng sào cho khỏi dập và phải giữ lại cuống.
- Gọt vỏ: gọt sạch toàn bộ vỏ, chừa phần cuống để buộc dây. Khâu này cần tay quen, gọt ẩu thì quả xấu và dễ hỏng.
- Sấy sơ: nhiều cơ sở cho hồng vào lò sấy vài tiếng ở khoảng 50 đến 60 độ C trước khi treo, cho mặt quả khô nhanh.
- Treo: buộc từng quả vào dây so le nhau để quả không chạm vào nhau. Cơ sở lớn treo trong nhà lưới kín có đèn, quạt, máy hút ẩm. Hộ làm ít thường phun sương rượu trắng mỗi ngày để chống mốc.
- Xoa bóp: người làm đeo găng, bóp nhẹ từng quả sau mỗi vài ngày để phần mật bên trong dàn đều, quả mềm đều chứ không cứng lõi.
- Thu hoạch: sau khoảng 15 đến 25 ngày, tùy trời nắng hay âm u, quả teo lại, vỏ ngoài se, màu sẫm dần, mặt ngoài có thể phủ lớp phấn trắng mỏng. Sau đó hồng được phân loại theo cỡ, đóng gói và giữ lạnh.
Một quả hồng tươi mất phần lớn nước trong lúc treo. Trung bình khoảng 7 đến 8 ký hồng tươi mới ra 1 ký hồng treo gió, chưa kể quả bị dập hay mốc phải bỏ. Đó là lý do giá hồng treo cao gấp nhiều lần hồng tươi, và cũng là lý do hàng quá rẻ thì nên nghi.
Giá hồng treo gió Đà Lạt bao nhiêu
Giá hồng treo gió lệch nhau khá nhiều giữa các nơi, vì phụ thuộc cỡ quả, loại hồng, kiểu đóng gói và bán ở vườn hay ở cửa hàng. Bảng dưới gom mức giá các bài báo và trang du lịch ghi nhận, dùng để biết khoảng chứ không phải giá cố định.
| Kiểu mua | Giá tham khảo (nghìn đồng) | Hợp với |
|---|---|---|
| Theo cân ở vườn, quả nhỏ, vỏ dai | 240 đến 280/kg | Người thích ăn dai, mua ăn vặt |
| Theo cân ở vườn, quả to, mềm | 320 đến 360/kg | Mua làm quà mà muốn giá mềm |
| Thành phẩm đóng gói ở chợ, cửa hàng | 350 đến 450/kg | Mua nhanh, có nhãn mác |
| Hộp hoặc túi 500 g | 190 đến 290/hộp | Làm quà biếu, chia lẻ |
| Hộp 300 g | Khoảng 170/hộp | Mua thử, mua nhiều phần nhỏ |
Cùng một vườn, quả càng to và càng mềm thì giá càng cao. Loại quả nhỏ ăn dai, sần sật hơn, giá thấp hơn nhưng không có nghĩa là kém. Khi hỏi giá, nên hỏi luôn đó là hồng trứng hay hồng vuông, có hạt hay không, làm đợt nào. Nếu thấy hồng bán theo cân không nhãn, giá thấp hẳn so với khoảng trên, nên cân nhắc vì rất khó biết hàng làm ở đâu.
Mua hồng treo gió Đà Lạt ở đâu
Có hai cách mua. Nếu chỉ cần mua quà nhanh trước khi về, cửa hàng đặc sản quanh chợ Đà Lạt là tiện nhất, mở cửa tới tối, bao bì sẵn. Nếu có nửa buổi rảnh và đi đúng mùa, ghé vườn hồng sẽ được ngắm cây hồng chín, có nơi cho xem khu treo hồng và mua theo cân giá mềm hơn.
Cửa hàng ở trung tâm, tiện mua trước khi về
L’angFarm. Chuỗi đặc sản dễ gặp nhất ở Đà Lạt, có cửa hàng ở số 6 Nguyễn Thị Minh Khai, số 21 Lê Đại Hành và quầy ở khu cầu thang chợ Đà Lạt. Mở khoảng 7h đến 23h, nên đi chợ đêm Đà Lạt xong ghé mua luôn được. Hồng treo đóng túi khoảng 500 g, giá các trang ghi nhận quanh 234.000 đồng một túi. Bao bì gọn, đẹp, hợp làm quà cho đồng nghiệp. Nhược điểm là không xem được khâu làm hồng.
DaLaVi. Ở 27/6E Yersin, mở khoảng 7h30 đến 21h. Đây là cơ sở làm hồng treo kèm cửa hàng, giá tham khảo khoảng 290.000 đồng cho 500 g, đóng gói theo kiểu Nhật. Hợp người muốn mua loại quả đẹp để biếu.
Ngon Lạ Đà Lạt. Ở số 5 Trương Công Định, gần khu chợ, mở khoảng 7h30 đến 22h. Có hộp 300 g khoảng 169.000 đồng và hộp 500 g khoảng 250.000 đồng, tiện mua thử loại nhỏ trước.
Vườn hồng và cơ sở làm hồng, xem tận nơi
Vườn hồng Lễ Vân. Ở 45 Khe Sanh, phường Xuân Hương – Đà Lạt, mở khoảng 7h đến 17h, vào vườn không mất phí. Vườn rộng, nhiều cây hồng, chủ vườn được khách nhắc là nhiệt tình chỉ góc chụp. Ngoài hồng treo còn có hồng sấy và rượu hồng. Giá tham khảo khoảng 169.000 đồng hộp 300 g, 250.000 đồng hộp 500 g.
Berry Garden. Ở tổ 1 Đất Làng, phường Xuân Trường – Đà Lạt, mở khoảng 7h30 đến 17h. Vườn có giới thiệu cách làm hồng treo và bán nhiều loại hộp theo giống hồng như hồng vuông đồng, hồng trứng lửa, giá cao hơn mặt bằng, khoảng 450.000 đồng một ký. Hợp người muốn chọn đúng loại hồng mình thích.
Vườn hồng Thanh Tâm. Ở 065/3 Đất Làng. Một người viết cho Traveloka kể đây là một trong số ít vườn cho khách xem tận mắt khu nhà lưới treo hồng. Hồng bán theo cân, giá khoảng 240.000 đến 360.000 đồng một ký tùy cỡ quả.
Ngoài ba nơi trên, mùa hồng còn có một số vườn mở cửa cho khách vào tham quan miễn phí:
| Vườn | Địa chỉ | Giờ mở cửa |
|---|---|---|
| Vườn hồng Thái Long | 31D Khe Sanh, phường Xuân Hương – Đà Lạt | 8h đến 20h |
| Vườn hồng Mộc Trà | 012/1 Đất Làng, phường Xuân Trường – Đà Lạt | 7h đến 17h |
| Vườn hồng Mimosa | Chân đèo Mimosa, phường Xuân Hương – Đà Lạt | 7h đến 17h |
| Vườn hồng Thắng Hoa | Đường Dốc Tình, phường Xuân Trường – Đà Lạt | 8h đến 17h |
Vài điều nên biết khi đi vườn hồng:
- Vườn là đất nhà người ta, muốn chụp ảnh nên hỏi chủ vườn một câu trước. Phần lớn chủ vườn vui vẻ cho vào, có nơi còn mời ăn thử hồng tươi.
- Không tự hái quả. Muốn mua hồng tươi hay hồng treo thì hỏi giá chủ vườn.
- Khu treo hồng nhiều nơi không cho khách vào để giữ vệ sinh, đừng thấy cửa lưới mở là bước vào.
- Chụp ảnh đẹp nhất vào buổi sáng đến khoảng 15h, nắng còn dịu, quả hồng lên màu rõ.
- Đất Làng nằm cùng hướng với Trại Mát, có thể ghép đi tàu từ ga Đà Lạt xuống Trại Mát. Ai đi tiếp lên đồi chè Cầu Đất cũng sẽ gặp nhiều vườn hồng dọc đường.
Phân biệt hồng treo gió Đà Lạt với hồng khô Trung Quốc
Hồng khô nhập từ Trung Quốc thường là kiểu shi bing: quả bị ép dẹt thành hình chiếc bánh, phủ lớp phấn trắng dày, để được lâu ở nhiệt độ thường. Loại này không xấu, chỉ là món khác và giá thường rẻ hơn. Vấn đề là khi bị đóng gói lại rồi bán với tên hồng treo gió Đà Lạt. Mấy dấu hiệu dưới đây giúp nhìn ra phần lớn trường hợp:
| Dấu hiệu | Hồng treo gió Đà Lạt | Hồng khô kiểu Trung Quốc |
|---|---|---|
| Dáng quả | Giữ dáng quả tròn hoặc thuôn dài, cỡ không đều, thường còn cuống | Hay bị ép dẹt hình bánh, cỡ khá đều nhau |
| Màu | Cam đỏ đến nâu đỏ | Sẫm hơn, nhiều quả gần như phủ trắng |
| Lớp phấn | Không có hoặc chỉ một lớp mỏng | Phấn trắng dày, phủ kín mặt quả |
| Ruột | Mềm, ướt, có mật sánh khi xé | Dẻo, dai, đàn hồi, khô hơn |
| Vị | Ngọt thanh, thơm mùi hồng | Ngọt đậm hơn |
| Bảo quản | Phải để lạnh | Để ngoài được lâu |
Không dấu hiệu nào chắc chắn tuyệt đối, vì hồng treo Đà Lạt để lâu cũng có thể ra phấn và ngọt đậm hơn. Cách chắc nhất vẫn là mua ở vườn hoặc cơ sở có tên tuổi, nhìn bao bì có ghi tên và địa chỉ nơi sản xuất ở Lâm Đồng, ngày sản xuất và hạn dùng. Món hàng bán xá theo cân, không nhãn, giá rẻ bất thường là thứ nên tránh nếu mua làm quà.
Bảo quản và ăn hồng treo gió sao cho ngon
- Ăn trong vài ngày: để hộp kín trong ngăn mát. Hồng treo để ngoài trời ấm dễ chảy mật và nhanh hỏng.
- Để lâu: theo báo Thanh Niên, ngăn mát giữ được khoảng 3 đến 4 tháng, nhưng tốt nhất là cho vào ngăn đông. Nếu bao bì có ghi hạn dùng thì theo hạn trên bao bì.
- Lấy ra ăn: hồng từ ngăn đông để ngoài chừng 15 đến 30 phút cho bớt lạnh và mềm lại, vị vẫn gần như lúc mới làm.
- Lớp phấn trắng: là đường trong quả kết tinh ra ngoài, không phải mốc. Mốc thì thường là những đốm có lông tơ xanh xám hoặc đen, mùi chua, gặp thì bỏ cả quả.
- Mang đi xa: đi xe đường dài hay bay về, cho hồng vào túi giữ lạnh, về tới nơi cất tủ lạnh ngay.
- Ăn với gì: hồng treo hợp với trà nóng hơi đắng như trà xanh hay trà atiso, vị ngọt và chát cân nhau, đỡ ngấy.
- Ăn lượng vừa phải: quả đã mất phần lớn nước nên đường cô đặc lại. Người đang ăn kiêng đường nên chia nhỏ, ăn vài miếng là đủ.
Câu hỏi thường gặp
Hồng treo gió có vỏ không, có phải gọt khi ăn không?
Không. Hồng đã được gọt sạch vỏ trước khi treo. Lớp ngoài se se mà bạn thấy là thịt quả khô lại, ăn được luôn. Chỉ cần bỏ cuống và hạt nếu là loại có hạt.
Mua hồng treo gió ngoài mùa có ngon không?
Vẫn ăn được nếu hàng được giữ lạnh đúng cách, nhưng ngon nhất vẫn là mẻ mới làm, khoảng tháng 10 đến tháng 12. Mua ngoài mùa thì xem kỹ ngày sản xuất, ưu tiên nơi cất hàng trong tủ lạnh chứ không bày ngoài kệ.
Nên chọn hồng trứng hay hồng vuông?
Hồng vuông đồng không hạt, màu đẹp nên hợp làm quà. Hồng trứng phổ biến hơn, có loại không hạt và loại có hạt, giá thường mềm hơn. Thích ăn dai thì chọn quả nhỏ, thích mềm, nhiều mật thì chọn quả to.
Hồng treo gió và hồng sấy dẻo, loại nào để được lâu hơn?
Hồng sấy dẻo khô hơn nên để ngoài được lâu hơn. Hồng treo gió giữ nhiều nước, ngon hơn khi ăn mềm nhưng phải để lạnh.
Nếu đang lên lịch trình cho cả chuyến, bài du lịch Đà Lạt có gợi ý đi đâu, ăn gì theo từng ngày. Còn dư thời gian sau khi đi vườn hồng, có thể ghé thêm một vườn dâu Đà Lạt để hái dâu cho trọn buổi đi vườn.
